Umhverfistofnun - Logo

Notendaleyfi fyrir útrýmingarefnum

Hvað eru útrýmingarefni

Sæfivörur hafa víðtækt notagildi og koma víða við sögu í daglegu lífi. Sæfivörum er skipað í fjóra aðalflokka sem eru: sótthreinsandi efni, rotvarnarefni, útrýmingarefni og önnur sæfiefni. Útrýmingarefni eru notuð til eyðingar meindýra.

Samkvæmt gildandi reglum um útrýmingarefni er þeim skipað í þessa tvo flokka;

  • vörur sem ætlaðar eru til almennrar notkunar og allur almenningur getur keypt og notað.
  • notendaleyfisskyldar vörur þar sem notendaleyfi þarf til að kaupa og nota.

Notendaleyfi

Einstaklingar sem nota notendaleyfisskyld útrýmingarefni vegna starfa sinna við eyðingu meindýra, skulu sækja um notendaleyfi fyrir útrýmingarefnum til Umhverfisstofnunar.

Hér má finna lista yfir einstaklinga sem eru með notendaleyfi í gildi.

Skilyrði fyrir veitingu notendaleyfis eru eftirfarandi: 

  • Umsækjandi skal hafa lokið námi eða námskeiði þar sem fjallað er um meðferð útrýmingarefna, svo og um lög og reglur sem á því sviði gilda. Umsækjandi skal hafa staðist próf sem sýnir fram á þekkingu hans,
  • Umsækjandi skal hafa yfir að ráða aðstöðu og búnaði sem Vinnueftirlit ríkisins hefur viðurkennt og er nauðsynlegur til þess að tryggja örugga og rétta meðferð á þeim vörum sem sótt er um notendaleyfi fyrir,
  • Umsækjandi skal vera eldri en 18 ára.

Notendaleyfi skal gefið út á einstakling og leyfishafi skal ávallt hafa notendaleyfiskírteini meðferðis kaup og alla meðferð á þeim vörum sem leyfið nær til.

Notendaleyfi skulu gefin út til átta ára, en en framlengja má notendaleyfi í allt að tvö ár. Heimilt er að endurnýja notendaleyfi til átta ára í senn. Skilyrði fyrir endurnýjun notendaleyfis eru:

  • Skoðun Vinnueftirlits ríkisins á aðstöðu og búnaði umsækjanda.
  • Frá 1. janúar 2022 skal umsækjandi hafa lokið námi eða námskeiði, þar sem fjallað er um notkun útrýmingarefna, svo og um lög og reglur sem á því sviði gilda. Umsækjandi skal hafa staðist próf sem sýnir fram á viðhald þekkingar hans. 

Reglulega eru haldin námskeið um meðferð útrýmingarefna, sem ætluð eru þeim sem vilja verða sér úti um notendaleyfi fyrir útrýmingarefnum. Landbúnaðarháskóli Íslands sér um að halda námskeiðin, nánari upplýsingar má finna á heimasíðu skólans: www.lbhi.is/endurmenntun.

Umsóknir

Meðferð útrýmingarefna

Útrýmingarefni ná yfir fjölbreyttan hóp efnavara eins og t.d. nagdýraeiturs og skordýraeiturs og gilda um þau strangar reglur. Um útrýmingarefni og meðferð þeirra gildir reglugerð nr. 677/2021  þar sem meginmarkmiðið er að vernda menn og umhverfi fyrir hugsanlegri hættu sem stafar af meðferð útrýmingarefna og tryggja að þeir sem koma að markaðssetningu, meðferð og notkun útrýmingarefna hafi aflað sér nægilegrar þekkingar á öruggri meðferð þeirra.

Í reglugerðinni um meðferð plöntuverndarvara og útrýmingarefna má finna ákvæði er varðar:

  • kaup og móttöku, notendaleyfi, ábyrgðaraðila fyrir markaðssetningu
  • eyðingu meindýra
  • meðferð, varðveislu, flutning og förgun
  • eftirlit og öryggiskröfur vegna búnaðar sem er notaður við dreifingu
  • bann við og takmörkun á notkun á einstökum landsvæðum
  • bann við dreifingu úr loftförum